Wat kun jij betekenen in het vroegtijdig signaleren van schooluitval?!

Cirkel van invloed / cirkel van betrokkenheid
15-02-2016    Redactie    Nieuwsberichten

Carlos van Kan vertelt over zijn onderzoek van het Expertisecentrum Beroepsonderwijs (ecbo) hierover.

Signalen voor uitval
‘Er is veel onderzoek gedaan naar risicofactoren voor voortijdig schoolverlaten. Zo weten we bijvoorbeeld dat jongens vaker uitvallen dan meisjes. In de klas heb je als docent echter niet altijd iets aan die informatie: je kunt moeilijk alle jongens verscherpt in de gaten houden en extra begeleiden. Docenten zijn daarom niet zozeer geïnteresseerd in risicofactoren, maar meer in het geheel van signalen: waarneembare waarschuwingstekens in gedrag, emotie, cognitie, uiterlijk of de leerloopbaan van de deelnemer.‘‘

Drie clusters van signalen
Carlos onderscheidt 11 signalen en hij groepeert ze in drie clusters: leerproces, betrokkenheid en persoonlijke omstandigheden. Het cluster leerproces bevat de signalen die gaan over het leren van de deelnemer. Het cluster betrokkenheid bevat de signalen die duiden op het belang dat deelnemers toekennen aan onderwijs en meer specifiek aan hun opleiding. En het cluster persoonlijke omstandigheden bevat ‘klassieke’ buitenschoolse risicosignalen die op zich niets met het onderwijs te maken hebben maar het volgen van onderwijs wel beïnvloeden. 

Een overzicht van deze 11 signalen waar een docent gebruik van maakt staat uitgebreid beschreven in de publicatie ‘Vroegtijdig signaleren van onderwijsuitval’  en kun je hier downloaden. 

Methoden voor signalering
‘Docenten blijken eigenlijk altijd en overal alert op signalen: tijdens de les, tijdens een loopbaangesprek of als ze op het feest van de buren een stagebegeleider tegenkomen. Docenten maken in de praktijk gebruik van vier typen methoden voor het vroegtijdig signaleren van voortijdig schooluitval. Dit zijn: informeel contact, formeel contact, observatie en registratie.‘

Rolverdeling rond signaleren
‘Het vroegtijdig signaleren van voortijdig schooluitval is niet alleen een taak voor docenten. Diverse professionals zijn betrokken, met ieder eigen rollen en taken. De eerste lijn, bestaande uit docenten en studieloopbaanbegeleiders, heeft primair de taak om te signaleren, te begeleiden en aan de bel te trekken. De tweede lijn heeft een zorg-rol. Het gaat dan om studentenbegeleiders, gespecialiseerde medewerkers van het loopbaancentrum van de instelling of andere interne specialisten zoals verzuimmedewerkers. Naar de derde lijn wordt doorverwezen als externe hulpverlening noodzakelijk is. Denk hierbij aan de leerplicht-ambtenaar en de GGD. ‘

In de kennisdelingsbijeenkomst van donderdag 8 oktober 2015 in het ‘techniekHuys’ in Veldhoven stond het vroegtijdig signaleren van voortijdig schooluitval centraal. Het volledige verslag en de downloads van deze bijeenkomst kun je hier vinden. De foto’s van deze bijeenkomst kun je hier zien.